Akademia Spedytora • Aktualizacja:
Jak zweryfikować klienta z Litwy
Termin płatności dla litewskiego klienta to kredyt, którego mu udzielasz. Sprawdź w JAR i VIES, czy firma istnieje, jest czynnym podatnikiem VAT-UE i nie ma oznak problemów z płatnościami.
Zlecenie od litewskiej firmy z terminem płatności 30, 45 czy 60 dni to w praktyce kredyt, którego udzielasz klientowi. Zanim podstawisz auto albo przyjmiesz zlecenie spedycyjne, sprawdź, czy firma z Litwy istnieje, czy jest czynnym podatnikiem VAT-UE i czy nie ma oznak problemów z płatnościami.
Numer, po którym sprawdzisz firmę z Litwy
Podstawowym identyfikatorem jest kod rejestrowy osoby prawnej (*juridinio asmens kodas*, *įmonės kodas*) – 9 cyfr. Po nim wyszukasz firmę w rejestrze osób prawnych i w innych rejestrach państwowych.
Numer VAT-UE (*PVM mokėtojo kodas*) ma prefiks LT i 9 cyfr (osoby prawne) albo 12 cyfr (np. osoby fizyczne). Numer VAT jest inny niż kod rejestrowy.
Numery znajdziesz w zleceniu, w stopce e-maila, na stronie internetowej klienta i na wcześniejszych fakturach. Jeżeli klient nie chce ich podać przed pierwszym zleceniem, to już jest informacja.
Gdzie sprawdzić klienta z Litwy
| Rejestr | Co sprawdzisz | Adres |
|---|---|---|
| Juridinių asmenų registras (JAR), Registrų centras | Istnienie firmy, nazwa, siedziba, forma prawna, status (likwidacja, upadłość, restrukturyzacja), dostęp do sprawozdań finansowych | registrucentras.lt/jar/p |
| VIES (Komisja Europejska) | Czy numer VAT-UE jest aktywny w dniu transakcji | ec.europa.eu/taxation_customs/vies |
| AVNT – urząd nadzoru nad niewypłacalnością | Informacje o postępowaniach upadłościowych i restrukturyzacyjnych | avnt.lrv.lt |
| Wyszukiwarka rejestrów UE (BRIS, portal e-Justice) | Podstawowe dane firmy przez połączone rejestry UE | e-justice.europa.eu |
| EORI – walidacja (Komisja Europejska) | Numer EORI, jeśli klient zleca przewozy z odprawą celną | ec.europa.eu – EORI |
Wyszukiwarka JAR jest bezpłatna do 100 zapytań dziennie, w języku litewskim, i pokazuje dane podstawowe. Szczegółowe wypisy, historia zmian i sprawozdania finansowe są w JAR płatne – kupisz je w samoobsłudze Registrų centras po założeniu konta. VIES i walidacja EORI są bezpłatne i dostępne po polsku.
Czy klient zapłaci: długi, upadłości, sprawozdania
Status w JAR. Jeśli przy firmie widnieje status likwidacji, upadłości albo restrukturyzacji, nie przyjmuj zlecenia na termin płatności bez rozmowy z działem finansów.
Upadłości i restrukturyzacje. Postępowania niewypłacalności na Litwie nadzoruje AVNT (Audito, apskaitos, turto vertinimo ir nemokumo valdymo tarnyba). Status postępowania jest odnotowywany również w JAR.
Zaległości wobec VMI i Sodry. Litewski urząd skarbowy (VMI) i zakład ubezpieczeń społecznych (Sodra) gromadzą dane o zaległościach firm, ale dla zagranicznego zleceniodawcy nie ma prostej, bezpłatnej wyszukiwarki po nazwie. Najprostsza droga: poproś klienta o aktualne zaświadczenie o braku zaległości wobec budżetu (VMI) i wobec Sodry – litewska firma pobiera je samodzielnie w swoich serwisach elektronicznych.
Sprawozdania finansowe. Litewskie spółki składają roczne sprawozdania do JAR. Zwróć uwagę na kapitał własny (ujemny to sygnał ostrzegawczy), przychody w relacji do wielkości zleceń, które dostajesz, oraz na to, czy sprawozdania są w ogóle złożone za ostatni rok.
VAT i faktura
Usługa transportowa lub spedycyjna świadczona dla firmy z Litwy (podatnika VAT-UE) jest opodatkowana w kraju siedziby nabywcy. Wystawiasz fakturę bez polskiego VAT, z adnotacją „odwrotne obciążenie”, a VAT rozlicza klient na Litwie. Warunek: nabywca ma aktywny numer VAT-UE.
Dlatego:
- sprawdź numer w VIES w dniu wystawienia faktury i zachowaj potwierdzenie (VIES generuje numer konsultacji, jeśli podasz swój numer VAT),
- upewnij się, że nazwa i adres na fakturze są takie same jak w VIES i JAR,
- jeśli numer VAT jest nieaktywny, wyjaśnij to przed wykonaniem usługi, bo zmienia się sposób opodatkowania.
Typowe sygnały ostrzegawcze
- Nowa firma, duże zlecenie. Spółka zarejestrowana kilka tygodni temu zamawia kilka aut naraz z długim terminem płatności.
- Zmiana zarządu i adresu niedługo przed nawiązaniem współpracy.
- Brak sprawozdań za ostatni rok obrotowy albo ujemny kapitał.
- Podszycie pod znaną firmę: prawdziwa nazwa i kod z JAR, ale e-mail w domenie świeżo zarejestrowanej, z literówką albo na darmowej skrzynce.
- Kontakt wyłącznie przez komunikator i telefon na kartę.
- Adres dostawy w kraju trzecim lub nietypowy rozładunek, którego nie da się powiązać z działalnością klienta.
- Presja czasu i nacisk na pominięcie formalności („dokumenty doślemy po załadunku”).
Krok po kroku
- Poproś o pełną nazwę, kod rejestrowy, numer VAT-UE i adres siedziby.
- Sprawdź firmę w JAR: istnienie, status, datę rejestracji, adres.
- Sprawdź numer VAT w VIES i porównaj dane z JAR.
- Oceń finanse: ostatnie sprawozdanie, kapitał, przychody.
- Poproś o zaświadczenia o braku zaległości wobec VMI i Sodry przy większym limicie kredytowym.
- Zweryfikuj osobę kontaktową: domenę e-maila, telefon, zgodność z oficjalną stroną firmy.
- Ustal limit i termin płatności adekwatny do wyniku weryfikacji; pierwsze zlecenia rozważ na krótszy termin.
Narzędzie do weryfikacji kontrahenta na spedytor.org sprawdza firmę z Litwy automatycznie: status w JAR, VIES, długi podatkowe i składkowe, upadłości i finanse, a do tego listy sankcyjne oraz domenę e-maila i telefon osoby kontaktowej.
Najczęstsze pytania
Czy sprawozdania finansowe litewskich firm są bezpłatne?
Nie. Podstawowe dane w JAR są bezpłatne, ale sprawozdania finansowe i szczegółowe wypisy kupuje się w samoobsłudze Registrų centras.
Jak sprawdzić, czy litewska firma ma długi podatkowe?
Nie ma prostej publicznej wyszukiwarki dla zagranicznego zleceniodawcy. Najprościej poprosić klienta o zaświadczenie o braku zaległości wobec VMI i Sodry.
Jak wystawić fakturę za transport dla firmy z Litwy?
Bez polskiego VAT, z adnotacją „odwrotne obciążenie”, pod warunkiem że klient ma aktywny numer VAT-UE w VIES w dniu wystawienia faktury.