Akademia Spedytora • Aktualizacja:
Jak zweryfikować przewoźnika z Hiszpanii
Hiszpańscy przewoźnicy obsługują dużą część tras z Półwyspu Iberyjskiego. Zanim oddasz ładunek, sprawdź po NIF, czy firma istnieje, ma licencję wspólnotową i czy rozmawiasz z jej prawdziwym przedstawicielem.
Numer, po którym sprawdzisz firmę z Hiszpanii
Podstawowym identyfikatorem hiszpańskiej firmy jest NIF (Número de Identificación Fiscal), u spółek dawniej nazywany CIF. Dla spółki ma 9 znaków: literę oznaczającą formę prawną (najczęściej B dla sociedad limitada i A dla sociedad anónima), siedem cyfr i znak kontrolny. Numer VAT-UE to ten sam NIF z prefiksem ES, np. ESB12345678.
Przewoźnik prowadzący działalność jako osoba fizyczna (autónomo) posługuje się numerem DNI (8 cyfr i litera), a cudzoziemiec mieszkający w Hiszpanii — numerem NIE (litera X, Y lub Z, siedem cyfr i litera). Takiego przewoźnika nie znajdziesz w rejestrze handlowym, tylko w VIES i rejestrze transportowym.
Spółki są wpisane do Registro Mercantil prowincji, w której mają siedzibę. Na fakturach i w stopkach zobaczysz zapis typu „Inscrita en el Registro Mercantil de Valencia, Tomo…, Folio…, Hoja…”. Hiszpańska ustawa o usługach elektronicznych wymaga, by strona firmowa miała „aviso legal” z nazwą, NIF i danymi wpisu — jeśli strona przewoźnika go nie ma, to już jest informacja.
Skąd wziąć numer: z karty firmy, z aviso legal na stronie, z wcześniejszej faktury, z pola przewoźnika w liście CMR albo z kopii licencji wspólnotowej. Zawsze porównuj numer z kilku źródeł, a nie tylko z maila osoby, która wysyła ofertę.
Gdzie sprawdzić przewoźnika z Hiszpanii
| Rejestr | Co sprawdzisz | Adres |
|---|---|---|
| VIES (Komisja Europejska) | Czy numer ES… jest aktywnym numerem VAT-UE, często z nazwą i adresem | ec.europa.eu/taxation_customs/vies |
| EORI (Komisja Europejska) | Czy firma ma numer EORI, potrzebny przy przewozach z odprawą celną | ec.europa.eu – walidacja EORI |
| BORME – Boletín Oficial del Registro Mercantil | Ogłoszenia z rejestru: założenie spółki, zmiany zarządu, przeniesienie siedziby, rozwiązanie, likwidacja | boe.es/diario_borme |
| Registro Mercantil (Colegio de Registradores) | Odpis „nota simple”: aktualny zarząd, kapitał, siedziba, status | registradores.org |
| Registro Público Concursal | Postępowania upadłościowe (concurso de acreedores) i restrukturyzacyjne | publicidadconcursal.es |
| Ministerio de Transportes y Movilidad Sostenible | Wpis w Registro de Empresas y Actividades de Transporte (REAT), zezwolenia transportowe | transportes.gob.es |
VIES, EORI, BORME i Registro Público Concursal są bezpłatne i nie wymagają konta. BORME i rejestr upadłości działają po hiszpańsku; w BORME szukasz po nazwie firmy, więc wpisz ją dokładnie tak, jak w nota simple albo na fakturze. Nota simple z Registro Mercantil jest płatna, kupujesz ją online pojedynczo, dokument jest po hiszpańsku.
Licencja i uprawnienia przewoźnika
Zarobkowy przewóz rzeczy w Hiszpanii wymaga zezwolenia na transport publiczny (autorización de transporte público de mercancías). Dla pojazdów powyżej 3,5 t jest to zezwolenie oznaczane jako MDP, dla lżejszych pojazdów — MDL. Zezwolenia wydają organy transportowe wspólnot autonomicznych w ramach systemu państwowego, a wszystkie trafiają do centralnego rejestru REAT, prowadzonego przez Dirección General de Transporte por Carretera y Ferrocarril ministerstwa transportu.
Do przewozów międzynarodowych w UE przewoźnik potrzebuje licencji wspólnotowej (licencia comunitaria) z wypisami dla każdego pojazdu. Od maja 2022 r. obowiązuje ona także przy przewozach międzynarodowych pojazdami powyżej 2,5 t, więc dotyczy również przewoźników busowych.
REAT nie jest udostępniany jako otwarta baza do pobrania; stan wpisu sprawdza się pojedynczo, przez serwisy ministerstwa transportu. W praktyce poproś przewoźnika o skan licencji wspólnotowej i wypisu dla pojazdu, który ma przyjechać. Sprawdź, czy nazwa i NIF na licencji zgadzają się z danymi z VIES, czy licencja jest ważna (wydawana na okres do 10 lat) i czy numer rejestracyjny auta z wypisu odpowiada temu, co podał dyspozytor.
Polisa OCP / CMR
Hiszpańscy przewoźnicy ubezpieczają odpowiedzialność przewoźnika w ramach polis określanych zwykle jako „seguro de responsabilidad civil del transportista” albo polisa CMR. Poproś o certyfikat polisy (certificado de seguro) i sprawdź:
- czy ubezpieczonym jest dokładnie ta firma i ten NIF, który weryfikujesz, a nie spółka powiązana,
- czy polisa obejmuje przewozy międzynarodowe na Konwencji CMR, a nie tylko krajowe,
- jaka jest suma gwarancyjna na jedno zdarzenie i czy wystarczy na wartość Twojego ładunku,
- jakie są wyłączenia: kradzież z niestrzeżonego parkingu, towary wysokowartościowe, elektronika, alkohol, chłodnia,
- okres ważności i czy składka jest opłacona.
Przy ładunkach o dużej wartości zadzwoń do ubezpieczyciela z numeru ze strony towarzystwa, a nie z certyfikatu.
Typowe sygnały ostrzegawcze
- Podszycie pod prawdziwą firmę: nazwa i NIF są poprawne, ale e-mail jest z darmowej skrzynki albo z domeny różniącej się jedną literą od domeny firmy.
- Świeża domena, zarejestrowana kilka dni lub tygodni przed ofertą, bez aviso legal na stronie.
- Numer telefonu na kartę albo wyłącznie numer komórkowy spoza Hiszpanii, przy deklarowanej siedzibie w Madrycie czy Walencji.
- Rachunek bankowy w innym kraju niż siedziba firmy albo prośba o zmianę rachunku w trakcie zlecenia.
- Kontakt wyłącznie przez komunikator, brak zgody na rozmowę telefoniczną z biurem.
- W BORME widać niedawną zmianę zarządu i przeniesienie siedziby, a firma od razu bierze drogie ładunki.
- Cena wyraźnie niższa niż rynkowa i nacisk na szybkie potwierdzenie.
Krok po kroku
- Poproś o NIF, pełną nazwę, adres siedziby i dane wpisu w Registro Mercantil; porównaj je z aviso legal na stronie firmy.
- Sprawdź numer ES… w VIES — czy jest aktywny i czy nazwa się zgadza.
- Wyszukaj firmę w BORME: data założenia, ostatnie zmiany zarządu i siedziby, ewentualne rozwiązanie.
- Sprawdź Registro Público Concursal pod kątem upadłości.
- Poproś o licencję wspólnotową z wypisem dla pojazdu i porównaj dane z VIES.
- Zweryfikuj certyfikat polisy OCP/CMR i sumę gwarancyjną.
- Zadzwoń na numer biura znaleziony samodzielnie, nie z maila, i potwierdź, że to ta firma wysłała ofertę.
Część tej pracy możesz zautomatyzować: narzędzie weryfikacji kontrahenta na spedytor.org sprawdza hiszpańską firmę w VIES, EORI i na listach sankcyjnych, wyszukuje ogłoszenia o upadłości i rozwiązaniu w BORME, a także ocenia domenę e-maila, telefon i rachunek osoby kontaktowej.
Najczęstsze pytania
Jak wygląda numer VAT hiszpańskiej firmy?
To NIF z prefiksem ES, np. ESB12345678. U spółki NIF ma 9 znaków: literę formy prawnej, siedem cyfr i znak kontrolny.
Gdzie bezpłatnie sprawdzić hiszpańską firmę?
W VIES (status VAT-UE), w BORME (ogłoszenia z rejestru handlowego) i w Registro Público Concursal (upadłości). Odpis nota simple z Registro Mercantil jest płatny.
Jak sprawdzić licencję hiszpańskiego przewoźnika?
Zezwolenia i licencje są wpisane do rejestru REAT ministerstwa transportu, ale nie ma otwartej bazy do pobrania. Poproś o kopię licencji wspólnotowej i wypisu dla pojazdu i porównaj dane z VIES.
Czy wystarczy sprawdzić numer w VIES?
Nie. VIES potwierdza tylko aktywny VAT-UE. Trzeba jeszcze sprawdzić licencję, polisę CMR i to, czy osoba kontaktowa naprawdę reprezentuje firmę.